IMG 9874

Ötzi-Dorf w Umhausen – wioska Ötziego rodzinnie, bilety i zwiedzanie

User avatar placeholder
Autor: Szymon

2026-08-26

Do Ötzi-Dorf w Umhausen wróciliśmy po ośmiu latach. Pierwszy raz byliśmy tutaj w 2018 roku, podczas jednego z naszych wcześniejszych wyjazdów do doliny Ötztal. W 2026 roku plan był prosty: ponownie zobaczyć miejsca, które zapamiętaliśmy sprzed lat, a przede wszystkim pokazać naszemu synowi świat Ötziego – Człowieka Lodu.

I ten plan się udał. Ötzi-Dorf nadal jest jednym z tych miejsc, w których archeologia nie kończy się na gablocie i podpisie pod zabytkiem. Można wejść do rekonstruowanych chat, zobaczyć narzędzia, broń i sposoby obróbki surowców, przyjrzeć się dawnym rasom zwierząt, usiąść przy ogniu, zobaczyć pieczenie prostych placków, a dzieci mogą w międzyczasie wspinać się, bawić wodą i biegać po dużym leśnym terenie.

Trzeba tylko pamiętać o jednej rzeczy: określenie „wioska Ötziego” jest wygodnym skrótem. To nie jest odkryta przez archeologów osada, w której mieszkał Ötzi. Jest to archeologiczny park plenerowy pokazujący życie ludzi około 5000 lat temu, w epoce, w której żył Człowiek Lodu.

Główny przewodnik

Planujecie więcej miejsc w dolinie Ötztal?

Zobaczcie nasz pełny przewodnik po dolinie: Ötztal w Tyrolu – atrakcje, miasteczka, jeziora, wodospady i lodowce.

Powrót do Ötzi-Dorf po 8 latach

Naszą pierwszą wizytę w Umhausen opisaliśmy jeszcze w 2018 roku we wpisie Umhausen w Ötztal – Stuibenfall, Ötzi-Dorf i Schafwollzentrum. Wtedy poznawaliśmy tę część doliny po raz pierwszy.

W sierpniu 2026 roku sytuacja była zupełnie inna. Wiedzieliśmy już, dokąd jedziemy. Tym razem zależało nam przede wszystkim na tym, żeby pokazać Ötzi-Dorf naszemu synowi i zobaczyć, jak miejsce wygląda po ośmiu latach.

Sam pomysł wioski nadal bardzo nam się podoba. Zwłaszcza dla dziecka możliwość wejścia pomiędzy budynki, dotknięcia konstrukcji, zobaczenia ognia, zwierząt i narzędzi jest zupełnie innym doświadczeniem niż oglądanie archeologii wyłącznie przez szybę.

Kim właściwie był Ötzi?

Ötzi żył ponad 5300 lat temu, w epoce miedzi, czyli pod koniec neolitu. Był człowiekiem żyjącym w Alpach około IV tysiąclecia p.n.e., a dzięki wyjątkowym warunkom jego ciało, ubranie i wyposażenie zostały zachowane w lodzie.

W chwili śmierci miał około 45 lat, mierzył około 160 cm i ważył mniej więcej 50 kg. Miał ciemne włosy, brązowe oczy i prawdopodobnie brodę.

Najbardziej niezwykłe jest jednak jego wyposażenie. Miał między innymi miedzianą siekierę, krzemienny nóż, kołczan, strzały oraz prawie ukończony łuk z drewna cisowego. Jego ubranie wykonano z różnych skór i materiałów organicznych, które w normalnych warunkach dawno przestałyby istnieć.

Dlatego Ötzi jest dla archeologii czymś znacznie więcej niż samą mumią. To właściwie zatrzymany w jednej chwili fragment życia człowieka sprzed ponad pięciu tysięcy lat.

Jak i kiedy znaleziono Człowieka Lodu?

Historia odkrycia Ötziego brzmi prawie niewiarygodnie.

19 września 1991 roku niemieccy turyści Erika i Helmut Simon wędrowali w rejonie Tisenjoch w Alpach Ötztalskich. Na wysokości około 3210 m n.p.m. zauważyli wystające z topniejącego lodu ciało człowieka.

Nikt nie zakładał wtedy, że patrzy na jedno z najważniejszych odkryć archeologicznych XX wieku. Początkowo uznano, że są to szczątki stosunkowo niedawno zmarłego alpinisty.

Pierwsze próby wydobycia ciała z lodu nie powiodły się. Dopiero 23 września ciało udało się uwolnić i przetransportować do Innsbrucka. Co ciekawe, podczas wydobywania nadal nie było tam archeologa – traktowano sprawę przede wszystkim jako przypadek dla medycyny sądowej.

Dzień później archeolog Konrad Spindler z Uniwersytetu w Innsbrucku zobaczył ciało i wyposażenie i stwierdził, że znalezisko ma co najmniej kilka tysięcy lat.

Austria czy Włochy?

Do odkrycia doszło praktycznie na granicy Austrii i Włoch. Dopiero dokładne pomiary wykonane 2 października 1991 roku wykazały, że miejsce znalezienia leży 92,56 m po włoskiej stronie granicy, w Południowym Tyrolu.

To dlatego prawdziwy Ötzi nie znajduje się dzisiaj w Innsbrucku ani w dolinie Ötztal.

Sam przydomek „Ötzi” wymyślił wiedeński dziennikarz Karl Wendl. Nazwa pochodzi oczywiście od Alp Ötztalskich, w których znaleziono mumię.

Gdzie dzisiaj znajduje się prawdziwy Ötzi?

Prawdziwego Ötziego nie zobaczycie w Ötzi-Dorf.

Od 1998 roku mumia znajduje się w South Tyrol Museum of Archaeology – Museo Archeologico dell’Alto Adige w Bolzano we Włoszech.

My również byliśmy wcześniej w tym muzeum. Sam Ötzi przechowywany jest w specjalnie zaprojektowanej komorze chłodniczej odtwarzającej warunki lodowca i można zobaczyć go przez niewielkie okno. W muzeum znajdują się także oryginalne elementy jego ubrania i wyposażenia.

Jeżeli interesuje Was sam Człowiek Lodu, a nie tylko rekonstrukcja jego świata, to właśnie muzeum archeologiczne w Bolzano jest miejscem, do którego trzeba pojechać.

W 2001 roku w ciele Ötziego odkryto krzemienny grot strzały tkwiący w lewym ramieniu. Strzała uszkodziła dużą tętnicę podobojczykową. Dzisiejsze badania wskazują, że Ötzi został zaatakowany i najprawdopodobniej wykrwawił się w ciągu kilku minut. Miał również poważny uraz głowy i ślady wcześniejszej walki.

Czym jest Ötzi-Dorf w Umhausen?

Ötzi-Dorf to archeologiczny park plenerowy o powierzchni około 10 000 m². Jego zadaniem jest pokazanie, jak mogli mieszkać, pracować i zdobywać żywność ludzie żyjący w Alpach około 5000 lat temu.

Na terenie parku znajdują się rekonstrukcje różnych typów budynków, strefa rzemieślnicza, plac centralny, spichlerz, piec do wypalania ceramiki, miejsce wytopu miedzi, obiekty związane z polowaniem i rybołówstwem, rekonstrukcje pochówków i menhirów, a także rekonstrukcja miejsca znalezienia Ötziego w skali 1:1.

Warto oglądać nie tylko całe budynki, ale również szczegóły: sposób łączenia drewnianych elementów, plecionki, uszczelnienia ścian, dachy, paleniska, magazynowanie żywności i proste rozwiązania techniczne.

Parking przy Ötzi-Dorf – przyjedźcie rano

Jeżeli zwiedzacie Ötzi-Dorf latem i chcecie zrobić to spokojnie, nie planowałbym przyjazdu dopiero na 11:00 czy 12:00.

My celowalibyśmy w parking około 9:00 rano. Ötzi-Dorf otwiera się o 9:30, a od parkingu trzeba jeszcze przejść około 8 minut. Dzięki temu można spokojnie zaparkować, kupić bilet parkingowy, dojść do wejścia i rozpocząć zwiedzanie praktycznie od otwarcia.

Samochód zostawiamy na Parkplatz Bischoffsplatz. Parking jest płatny i w 2026 roku obowiązuje jedna opłata dzienna:

Parking Bischoffsplatz2026
Samochód osobowy – cały dzień6 €
Godziny pobierania opłaty7:00–18:30
Autobusybezpłatnie
Ograniczenie wysokościbrak

Co ciekawe, bilet kupiony na Bischoffsplatz jest tego samego dnia ważny również na gminnych parkingach w Niederthai i Köfels. Zachowajcie też odcinek parkingowy – jego okazanie w kasie daje zniżkę na wejście do Ötzi-Dorf i Greifvogelpark.

Multivan z rowerami – da się

My podróżujemy dużym Multivanem z rowerami zamontowanymi z tyłu. Da się tutaj zaparkować. Nie ma bramki wysokościowej, a parking jest wystarczająco duży.

Przy długim samochodzie z rowerami warto jednak mieć drugą osobę na zewnątrz, która pomoże przy cofaniu. To znacznie przyjemniejsze niż późniejsze sprawdzanie, ile centymetrów zostało między rowerem a samochodem stojącym z tyłu.

Parkster – działa w dolinie, ale tutaj nam nie zadziałał

Mała rzecz, która może oszczędzić kilka minut nerwów. Podczas podróży po Ötztal korzystaliśmy z aplikacji Parkster. Nie jest to żadna współpraca ani reklama – nikt nam za jej używanie nie płaci. Po prostu w wielu miejscach w dolinie okazała się bardzo wygodna.

Nie trzeba szukać monet, można rozpocząć parkowanie w telefonie, a tam, gdzie obowiązuje płatność godzinowa, łatwo przedłużyć czas bez wracania do samochodu.

Na Bischoffsplatz podczas naszej wizyty w sierpniu 2026 Parkster jednak nie działał. Trzeba było skorzystać z parkomatu.

Na parkingu widzieliśmy trzy automaty. Podczas naszej wizyty faktycznie działał ten znajdujący się przy niewielkim domku/wiacie. Pozostałe nie chciały współpracować. To oczywiście sytuacja z konkretnego dnia, a nie gwarancja, że będzie tak zawsze.

Bilety do Ötzi-Dorf w 2026 roku

Bilety kupuje się w kasie przy wejściu. Cennik Ötzi-Dorf w sezonie 2026 wygląda następująco:

Bilet Ötzi-DorfCena 2026
Dorosły12,30 €
Dziecko 6–15 lat6,20 €
Bilet rodzinny – 2 dorosłych + 2 dzieci33,00 €

Jeżeli planujecie również Greifvogelpark, bardziej interesujący jest bilet łączony:

Ötzi-Dorf + GreifvogelparkCena 2026
Dorosły22,30 €
Dziecko 6–15 lat11,20 €
Bilet rodzinny – 2 dorosłych + 2 dzieci59,50 €

Ötzi-Dorf jest również objęte Ötztal Summer Card w okresie jej obowiązywania.

Aktualne ceny zawsze warto sprawdzić bezpośrednio przed wyjazdem na oficjalnej stronie Ötzi-Dorf.

Wejście i bramki – zachowajcie trochę cierpliwości

Po zakupieniu biletu każdy dostaje własny bilet z kodem. Podchodzimy do automatycznej bramki, przykładamy kod do czytnika i teoretycznie wchodzimy.

Teoretycznie.

Mojego kodu czytnik zdecydowanie nie chciał zaakceptować. Przez około pięć minut próbowaliśmy różnych ustawień biletu, odległości i kątów, aż w końcu bramka go odczytała.

Nie byliśmy jedynymi. Później widzieliśmy, jak przy wejściu na dłużej zatrzymała się cała grupa wycieczkowa.

Nie jest to powód, żeby rezygnować z wizyty. Po prostu jeżeli kod nie zadziała za pierwszym razem, nie zakładajcie od razu, że macie niewłaściwy bilet.

Zwiedzanie z przewodnikiem czy samodzielnie?

W cenie biletu dostępne są bezpłatne godzinne oprowadzania. W 2026 roku rozpoczynają się o:

  • 10:00,
  • 12:00,
  • 13:00,
  • 15:30.

Przewodnicy są bardzo pomocni. Nie ograniczają się do wyuczonego tekstu – odpowiadają na pytania i pokazują, jak działały konkretne rozwiązania.

My tym razem nie potrzebowaliśmy formalnego oprowadzania, ponieważ Ania, jako doktor archeologii, została naszym prywatnym przewodnikiem. To ma pewną zaletę: przewodnik jest dostępny cały czas i można zadać pytanie również przy kolacji.

Dostępny jest też audioguide, a dzięki bezpłatnemu Wi-Fi można wykorzystać własny telefon jako przewodnik audio.

Chaty, narzędzia i życie 5000 lat temu

Największą wartością Ötzi-Dorf jest możliwość zobaczenia obiektów w skali 1:1. Plan chaty na papierze albo rekonstrukcja w książce nie daje takiego wyobrażenia o przestrzeni jak wejście do środka.

W kolejnych częściach parku można zobaczyć:

  • rekonstrukcje chat,
  • narzędzia używane do obróbki drewna i skór,
  • broń i wyposażenie łowieckie,
  • łuki i strzały,
  • spichlerze i miejsca magazynowania żywności,
  • piece, paleniska i miejsce wytopu miedzi,
  • rekonstrukcje związane z rybołówstwem,
  • miejsce pochówku,
  • menhiry i obiekty interpretowane jako związane ze sferą kultową.

Menhiry są szczególnie ciekawym elementem epoki Ötziego. Znamy kamienne stele przedstawiające schematyczne postacie, broń czy elementy stroju. Interpretowane są między innymi w kontekście statusu, pamięci o przodkach i wierzeń społeczności epoki miedzi.

Podpłomyki, ogień i pradziejowe gotowanie

Jeżeli traficie na odpowiedni moment, rekonstrukcje przestają być statyczne.

Podczas naszej wizyty przygotowywano przy ogniu proste placki przypominające podpłomyki. Oczywiście musiałem spróbować.

Bardzo dobre.

Przy paleniskach przygotowywane są również inne potrawy, między innymi zupy. Właśnie takie pokazy najlepiej tłumaczą, jak ogromne znaczenie miało kontrolowanie ognia – nie tylko dla ogrzewania, ale dla gotowania, suszenia, obróbki surowców i całego życia osady.

Zwierzęta w Ötzi-Dorf

Drugą rzeczą, która bardzo dobrze działa przy rodzinnym zwiedzaniu, są zwierzęta.

W Ötzi-Dorf utrzymywane są stare lub odtwarzane rasy zwierząt, które mają pokazać znaczenie hodowli w pradziejowych społecznościach. Oficjalnie można tutaj spotkać między innymi:

  • konie Przewalskiego,
  • świnie mangalica,
  • bydło odtwarzane w kierunku tura,
  • kozy Blobe,
  • owce Soay.

Kozy pojawiły się w Europie jako zwierzęta udomowione pochodzące pierwotnie z Azji Zachodniej. Z kolei świnie, owce, kozy i bydło miały dla dawnych społeczności znacznie szersze znaczenie niż tylko źródło mięsa – dostarczały skór, kości, włókien i innych surowców.

Ötzi-Dorf rodzinnie – plac zabaw i woda

Ötzi-Dorf bardzo dobrze rozwiązuje problem, który pojawia się w wielu miejscach historycznych: dorosły może jeszcze przez godzinę czytać o typologii narzędzi, a dziecko już zdecydowanie nie.

Tutaj na terenie parku znajduje się duży plac zabaw. Są elementy do wspinania, huśtawki, piasek oraz strefa zabawy wodą.

Szczególnie fajne są drewniane rynny i kanały, którymi dzieci mogą kierować wodę. Dzięki temu można zrobić przerwę od zwiedzania bez konieczności wychodzenia z całego kompleksu.

To jeden z powodów, dla których określenie „rodzinnie” naprawdę tutaj pasuje. Nie chodzi o to, że dzieci mają cierpliwie chodzić za rodzicami. One mają własne rzeczy do robienia.

Greifvogelpark Umhausen – ptaki drapieżne nad Ötzi-Dorf

Powyżej Ötzi-Dorf znajduje się jeszcze Greifvogelpark Umhausen – park ptaków drapieżnych z dużą areną pokazową.

Byliśmy na pokazie podczas wcześniejszego wyjazdu i jest naprawdę fajny. W 2026 roku tym razem z niego zrezygnowaliśmy, ale można bez problemu połączyć obie atrakcje podczas jednego dnia.

W sezonie 2026 podstawowe pokazy odbywają się:

  • 11:30 – około 45 minut,
  • 14:30 – około 45 minut,
  • 16:00 – dodatkowo w niedziele i święta w głównym sezonie od 6 lipca do 6 września.

Ważne: przed pokazem obowiązują konkretne godziny wejścia i w trakcie oraz po rozpoczęciu pokazu nie można już wejść na arenę. Jeżeli chcecie zobaczyć pokaz o 14:30, nie przychodźcie pod bramę o 14:31.

Można kupić osobny bilet do parku ptaków albo wspomniany wcześniej bilet łączony z Ötzi-Dorf.

Gdzie zjeść przy Ötzi-Dorf?

Na terenie kompleksu działa punkt gastronomiczny, ale po naszym doświadczeniu z sierpnia 2026 nie planowałbym tutaj głównego rodzinnego obiadu.

Podczas naszej wizyty wybór był bardzo mały, a na zamówienie czekało się długo. Na kawę, napój czy coś niewielkiego – w porządku. Na konkretny obiad po kilku godzinach zwiedzania – my wybralibyśmy inne rozwiązanie.

Znacznie bardziej odpowiada nam restauracja znajdująca się przy parkingu Bischoffsplatz. Problem jest tylko jeden: trzeba trafić w odpowiednim momencie. Tym razem nam się nie udało, ponieważ wszystkie miejsca były zajęte.

Jeżeli zależy Wam na konkretnym obiedzie, szczególnie w środku wakacji, nie czekałbym z decyzją do godziny 14:00.

Ile czasu przeznaczyć na Ötzi-Dorf?

Na samo Ötzi-Dorf zaplanowałbym spokojnie 2–3 godziny.

Można przejść szybciej, ale wtedy traci się sens tego miejsca. Warto wejść do chat, zatrzymać się przy demonstracjach, przeczytać część tablic, obejrzeć zwierzęta i dać dzieciom czas na plac zabaw.

Jeżeli dokładacie Greifvogelpark i 45-minutowy pokaz ptaków, robi się z tego bez problemu większa część dnia.

Dlatego właśnie polecam przyjazd rano. Zaczynając o 9:30 można wszystko zrobić spokojnie, a nie biegać pomiędzy wioską, jedzeniem i pokazem ptaków.

Ötzi-Dorf – informacje praktyczne 2026

Ötzi-Dorf
Am Tauferberg 8
6441 Umhausen
Tyrol, Austria

Ötzi-Dorf – otwórz lokalizację w Google Maps

Godziny otwarcia 2026

W sezonie letnim 2026 Ötzi-Dorf działa od 9 maja do końca października.

  • główny sezon: 9:30–17:30,
  • w październiku: do 17:00,
  • we wrześniu i październiku występują dodatkowe dni zamknięcia poza głównym sezonem.

Jeżeli jedziecie po wakacjach, koniecznie sprawdźcie aktualny kalendarz na oetzi-dorf.at.

Parking

  • Parkplatz Bischoffsplatz,
  • 6 € za samochód na cały dzień w 2026 roku,
  • około 8 minut pieszo do Ötzi-Dorf,
  • około 10 minut pieszo do Greifvogelpark,
  • brak ograniczenia wysokości,
  • parking płatny 7:00–18:30,
  • bilet parkingowy daje zniżkę na wejście – zabierzcie go do kasy.

Dostępność

Teren Ötzi-Dorf jest przystosowany do poruszania się wózkiem, dostępne są również miejsca parkingowe dla osób z niepełnosprawnością bezpośrednio przy wejściu. Psy mogą wejść na teren, ale obowiązuje smycz i kaganiec.

Czy warto odwiedzić Ötzi-Dorf w Umhausen?

Tak. Po ośmiu latach nadal uważamy, że to jedno z ciekawszych rodzinnych miejsc w tej części Ötztal.

Nie dlatego, że wszystkie rekonstrukcje należy traktować jako dokładną kopię jednego konkretnego pradziejowego stanowiska. Nie o to tutaj chodzi.

Największą wartością Ötzi-Dorf jest pokazanie skali i kontekstu. Chata nie jest małym rysunkiem w książce. Można do niej wejść. Łuk można zobaczyć w miejscu, gdzie pokazuje się również polowanie. Skóry wiszą obok konstrukcji służących do ich obróbki. Zboże, piec, palenisko i podpłomyk zaczynają tworzyć jeden system.

Dla dzieci dochodzą zwierzęta, otwarty teren, ogień, demonstracje i plac zabaw z wodą. Dzięki temu można spędzić kilka godzin w miejscu związanym z archeologią bez poczucia, że dziecko odlicza minuty do wyjścia.

Dla nas ważny był jeszcze jeden element. W 2018 roku oglądaliśmy Ötzi-Dorf sami. W 2026 roku mogliśmy wrócić i pokazać naszemu synowi miejsce, które sami pamiętaliśmy z wcześniejszej podróży.

I właśnie dla takich powrotów warto czasem nie szukać kolejnego nowego punktu na mapie.

Najczęstsze pytania

Gdzie znajduje się Ötzi-Dorf?

Ötzi-Dorf znajduje się przy Am Tauferberg 8, 6441 Umhausen w dolinie Ötztal w Tyrolu. Samochód najlepiej zostawić na Parkplatz Bischoffsplatz, skąd do wejścia idzie się około 8 minut.

Ile kosztuje bilet do Ötzi-Dorf w 2026 roku?

W 2026 roku bilet dla osoby dorosłej kosztuje 12,30 euro, dla dziecka od 6 do 15 lat 6,20 euro, a bilet rodzinny dla dwóch dorosłych i dwojga dzieci 33 euro.

Ile kosztuje parking przy Ötzi-Dorf?

Parkplatz Bischoffsplatz kosztuje w 2026 roku 6 euro za samochód na cały dzień. Opłata obowiązuje od 7:00 do 18:30. Bilet parkingowy warto zachować, ponieważ daje zniżkę na wejście do Ötzi-Dorf i Greifvogelpark.

Czy prawdziwy Ötzi znajduje się w Ötzi-Dorf?

Nie. Oryginalna mumia Ötziego znajduje się od 1998 roku w South Tyrol Museum of Archaeology w Bolzano we Włoszech. W Umhausen oglądamy archeologiczny park rekonstrukcyjny pokazujący życie ludzi około 5000 lat temu.

Kiedy znaleziono Ötziego?

Ötzi został znaleziony 19 września 1991 roku przez niemieckich turystów Erikę i Helmuta Simonów na wysokości około 3210 m n.p.m. w Alpach Ötztalskich.

Czy w Ötzi-Dorf są bezpłatne wycieczki z przewodnikiem?

Tak. W sezonie 2026 godzinne oprowadzania w cenie biletu rozpoczynają się o 10:00, 12:00, 13:00 i 15:30.

Czy Ötzi-Dorf jest dobre dla rodzin?

Według nas tak. Oprócz rekonstrukcji są zwierzęta, pokazy, możliwość obserwowania pracy przy ogniu oraz duży plac zabaw z elementami wspinaczkowymi, piaskiem i zabawą wodą.

Ile czasu potrzeba na Ötzi-Dorf?

Na spokojne rodzinne zwiedzanie samego Ötzi-Dorf warto przeznaczyć około 2–3 godzin. Jeżeli planujemy również Greifvogelpark i pokaz ptaków drapieżnych, warto zarezerwować większą część dnia.

Galeria zdjęć – Ötzi-Dorf w Umhausen, sierpień 2026

Pełna galeria z naszego powrotu do Ötzi-Dorf w sierpniu 2026 roku – rekonstrukcje chat, narzędzia, paleniska, pradziejowe jedzenie, zwierzęta i megality. Kliknięcie zdjęcia otwiera jego powiększenie.

Image placeholder

Na Szymon Travels znajdziesz praktyczne informacje z miejsc, które naprawdę odwiedziliśmy: co warto zobaczyć, jak zaplanować wyjazd i czego spodziewać się na miejscu. Najczęściej podróżujemy rodzinnie — z Anią i naszym synem — odkrywając miasta, krajobrazy, zabytki i miejsca z historią. Moja żona jest doktorką archeologii, a ja magistrem inżynierem informatyki po Politechnice Wrocławskiej, dlatego w naszych podróżach spotykają się dwie perspektywy: humanistyczna ciekawość przeszłości oraz techniczna logika, konkret i dobre przygotowanie. Czasem wyruszam również samotnie, wracając do podróży, od których wszystko się zaczęło. Najbardziej lubimy miejsca mniej oczywiste, spokojne i oddalone od tłumów, choć wiemy też, że popularne atrakcje potrafią zachwycić — trzeba tylko spojrzeć na nie uważnie i po swojemu.